Een bord voor mijn kop

Gehechtheid is een sleutelwoord binnen pleegzorg. Hoe kunnen pleegouders zorgen dat pleegkinderen minder last hebben van hechtingsproblemen? Hoe kunnen pleegkinderen zich goed hechten? Er wordt veel over gehechtheid gesproken en geschreven. En toch wordt er nog onvoldoende rekening met gehechtheid gehouden.

Ieder kind hecht zich aan een handjevol vertrouwde mensen. Ieder kind heeft die vertrouwde volwassenen nodig om op terug te vallen als hij verdrietig, bang of onzeker is. Ieder kind heeft die vertrouwde volwassenen ook nodig om plezier mee te delen. Voor ieder kind een veilige basis: daar gaat het om bij gehechtheid. En wat voor ieder kind geldt, geldt ook voor ieder pleegkind.

Als voor een kind besloten is dat het zal opgroeien in een pleeggezin, worden de pleegouders de belangrijkste vertrouwde volwassenen in zijn dagelijks leven. Het pleegkind moet er dan van op aan kunnen dat de pleegouders er voortaan zijn om op terug te vallen. Dat betekent ook dat de gehechtheidsrelatie tussen pleegouders en pleegkind beschermd moet worden. Geen onnodige overplaatsingen en geen onnodige onzekerheid over hoe lang het kind in het pleeggezin mag blijven. Gehechtheid moet gewoon voorrang krijgen.

Als we een voorrangsbord zien, weten we dat we voorrang moeten geven aan de bestuurders uit de zijstraten. De regels van zo’n voorrangsbord zijn zo ingeburgerd dat we er nauwelijks bij stilstaan. We geven bijna automatisch voorrang als we zo’n bord zien. Dat is wat ik zou wensen voor pleegkinderen. Zodra er beslissingen over pleegkinderen worden genomen, zou er een voorrangsbord in beeld moeten komen. Let op: voorrang voor gehechtheid!

Tijdens lezingen had ik het weleens over zo’n voorrangsbord voor gehechtheid, maar het bleef bij een foto of zelfgemaakt plaatje tijdens mijn presentaties. Onlangs kreeg ik tot mijn grote verrassing een verkeersbord van een collega-redactielid van Mobiel: een echt voorrangsbord voor gehechtheid. Daar was ik erg blij mee! Voortaan kan ik tijdens lezingen dit bord laten zien om het belang van gehechtheid te onderstrepen. Ik kan niet vaak genoeg herhalen hoe belangrijk gehechtheid is voor pleegkinderen … op het gevaar af dat er gezegd wordt dat ik een bord voor mijn kop heb. Maar ja, zo’n bord wil ik wel voor mijn kop hebben!

Femmie Juffer, bijzonder hoogleraar adoptie en pleegzorg aan de Universiteit Leiden


Tags: ,